Rzadki, duży motyl błotny staje się kluczowym „kanarkiem w kopalni węgla” umożliwiającym ocenę stanu torfowisk – ekosystemu niezbędnego w walce ze zmianami klimatycznymi. Celem dwuletniego badania, prowadzonego przez Butterfly Conservation w Walii, jest potwierdzenie wiarygodności motyla jako wskaźnika stanu torfowisk, co może potencjalnie rozszerzyć wysiłki w zakresie monitorowania.
Dlaczego torfowiska są ważne
Torfowiska wyjątkowo skutecznie sekwestrują węgiel po nasyceniu wodą. Jednak rosnące temperatury powodują ich wysychanie, uwalniając nagromadzone gazy cieplarniane z powrotem do atmosfery. To sprawia, że zdrowie torfowisk jest bezpośrednio powiązane z globalną stabilnością klimatu. Ochrona tych ekosystemów to nie tylko kwestia różnorodności biologicznej, ale także łagodzenia zmiany klimatu.
Badania: śledzenie populacji motyli
Ekolog Dahlia Paul monitoruje populacje wielkiego motyla bagiennego na setkach kilometrów kwadratowych chronionych torfowisk w Walii, w tym w Corse Caron, Berwyn Range oraz Fenns, Whixall i Bettisfield Mosses. Badanie, które potrwa do maja 2027 r., pozwoli ocenić, na ile rzetelnie obecność motyla odzwierciedla stan torfowisk.
„Jeśli udowodnimy, że motyl bagienny jest wiarygodnym wskaźnikiem stanu torfowiska, możemy mieć pewność, że nasi wolontariusze nie muszą być ekspertami technicznymi, aby wywrzeć znaczący wpływ”. – Dahlia Paul, Ochrona motyli.
W projekcie wykorzystano naukę obywatelską, a ochotnicy mogą przekazywać cenne dane, po prostu licząc motyle. W badaniu wykorzystano również drony do szybkiego mapowania siedlisk i identyfikacji gatunków roślin.
Wyzwania i możliwości
Przetrwanie motyla bagiennego jest nierozerwalnie związane ze zdrowotnością torfowisk, gdyż jego gąsienice żywią się wyłącznie ogonem zająca, który występuje tylko w tych środowiskach. W Anglii i Walii gatunek ten już gwałtownie zanika w wyniku utraty siedlisk, co podkreśla pilną potrzebę działań ochronnych.
Głównym problemem jest to, że znaczna część gruntów pozostaje własnością prywatną, co utrudnia prace renowacyjne. Badania koncentrują się jednak na terenach, na których już trwa renaturyzacja, a ich celem jest dostarczenie właścicielom gruntów dowodów na potrzebę poprawy gospodarowania torfowiskami. Nawilżanie osuszonych lub zdegradowanych torfowisk ma kluczowe znaczenie dla przywrócenia ich funkcji magazynowania węgla.
Badanie to podkreśla szerszą tendencję : Coraz częściej do śledzenia zmian środowiskowych wykorzystuje się monitorowanie specyficzne dla gatunku. Zależność ćmy bagiennej od torfowisk czyni ją idealnym bioindykatorem, potencjalnie ułatwiającym ocenę ekologiczną i planowanie ochrony.
Wyniki prawdopodobnie ukształtują przyszłe strategie zarządzania torfowiskami, zapewniając, że ten krytyczny ekosystem w dalszym ciągu będzie odgrywał swoją rolę w światowych wysiłkach na rzecz walki ze zmianami klimatycznymi.
