Rudolf Schoenheimer was de man die naar een stuk brood keek en een bewegend doelwit zag.
Hij werd in 1898 in Berlijn geboren en was een biochemicus die ons begrip van het menselijk lichaam veranderde. Het is geen autopsie. Het is niet gebaseerd op giswerk. Dit gebeurt echter via etikettering.
Hij ontwikkelde een techniek om moleculen te ‘labelen’ met radioactieve isotopen. Dit klinkt als sciencefiction. Het was als magie in die tijd. Hierdoor kunnen onderzoekers de beweging van organisch materiaal door dieren en planten volgen. Tot dan toe was het metabolisme een zwarte doos. We weten dat er voedsel binnenkomt en dat er afval naar buiten gaat. We weten niet wat er in het rommelige midden is gebeurd.
Schönheimer opende de doos.
De zware waterstofverbinding
Schoenheimer studeerde geneeskunde aan de Universiteit van Berlijn en studeerde af in 1923. Tot 1933 doceerde hij biochemie in Leipzig en Freiburg. De politieke situatie in Duitsland is aan het veranderen. Hij reisde naar de Verenigde Staten.
Hij schreef zich in aan de Columbia Universiteit. Daar werkte hij samen met Harold C. Urey. Yuri ontdekte deuterium, ook wel bekend als deuterium. Het is een isotoop van waterstof. Het heeft een neutron in zijn kern. Daarom is het zwaarder dan gewone waterstof. Chemisch gezien gedraagt het zich echter vrijwel precies hetzelfde.
Dit is de sleutel.
Schoenheimer en collega David Rittenberg gebruiken deze isotopen om voedselingrediënten te etiketteren. Ze voerden gelabelde voedingsstoffen aan dieren. Vervolgens onderzoeken ze het weefsel. Isotopen verschijnen. Ze bleven zitten. Of ze zijn verhuisd. Ze onthulden het pad.
“Deze isotopen worden geïdentificeerd in de weefsels van gevoede dieren en helpen ons te begrijpen wat er met het voedsel gebeurt in de stofwisseling.”
Waarom dit alles verandert
De meeste mensen beschouwen metabolisme als een statisch proces. Jij eet. Jij brandt. Jij winkelt.
Schoenheimer laat zien dat het dynamisch is. Dit is een voortdurend veranderende toestand. Moleculen in het lichaam staan niet vast. Ze worden vervangen. Voortdurend.
Hij paste dit toe op cholesterol. Hij bestudeerde de relatie met atherosclerose. Hij liet zien dat cholesterol meer inhoudt dan dat. Er wordt gemaakt en afgebroken. Het maakt deel uit van de cyclus.
Dit inzicht helpt verklaren waarom voeding belangrijk is. Waarom reageert het lichaam zoals het doet? Waarom blijven sommige dingen hangen en andere niet?
Tragisch einde
Schönheimer bevond zich op het hoogtepunt van zijn carrière. Hij bracht een revolutie teweeg in het metabolische onderzoek. Hij gaf de wetenschap nieuwe instrumenten. Een manier om het onzichtbare te zien.
Hij stierf in New York op 11 september 1941. Hij pleegde zelfmoord. De redenen zijn complex. De druk van de tijd. De stress van het werk. De persoonlijke tol. Het blijft een donkere voetnoot in een helder wetenschappelijk verhaal.
Zijn methode leefde echter voort. Het volgen van isotopen is de standaard in het huidige onderzoek. We gebruiken het om drugs op te sporen. Om kanker te bestuderen. Om voeding te begrijpen. We gebruiken nog steeds de tools die hij heeft helpen bouwen. We volgen nog steeds de isotopen.
We zien nog steeds niet alles. Maar we zien meer dan ooit tevoren.
Het lichaam is geen machine. Het is een rivier. Schoenheimer leerde ons hoe we naar de waterstroom moesten kijken.
