Het komt op de stoep terecht. Dat is de manier waarop de meesten van ons het overgebleven avondeten weggooien.
Steph Robinson en ffin Jordao zien iets anders. Ze zien brandstof. Concreet zien zij hoogwaardige, turfvrije compost klaar voor lokale bodem.
Wanneer u voedselresten weggooit, gooit u dan ook afval weg? Of geeft u vlak voor uw deur een waardevolle hulpbron terug aan de aarde? Voor de oprichters van Criw Compostio is het antwoord niet eens een vraag. De tweede optie is de enige logische.
De gesloten cyclus van gemeenschapscompostering
Criw Compostio verzamelt niet alleen afval. Het hanteert een nauwe economische cirkel. Ze verzamelen organisch materiaal uit cafés en kleine bedrijven. De bedrijven betalen een vergoeding. In ruil daarvoor verandert Criw dat afval in rijke aarde.
Deze compost wordt niet verkocht aan anonieme detailhandelaren. Het komt niet op Amazon of eBay terecht.
Het gaat naar lokale telers. Die telers zetten in diezelfde cafés eten op de borden. Klanten eten het eten. De restjes gaan terug naar Criw. De cyclus begint opnieuw.
“We maken er iets van dat banen toevoegt”, zegt Steph. “We creëren voedzame grond. Het hele ding blijft hier.”
Een door de universiteit geboren groene technologie
Waar kwam dit vandaan?
Machynlleth, een klein marktstadje in Powys, Wales, ziet er misschien niet uit als het hoofdkwartier van een milieurevolutie. Maar net buiten de stad ligt het Centrum voor Alternatieve Technologie (CAT). Het werd meer dan 50 jaar geleden opgericht en is een knooppunt voor off-grid wonen en milieuonderzoek.
Steph, 49, kwam uit Engeland. Haar achtergrond omvat systeemanalyse en projectmanagement. Ze geeft korte cursussen bij CAT. ffin, 43 jaar uit Portugal, is een bioloog die op de afdeling werkt. Ze hebben elkaar hier ontmoet. Het partnerschap bleef hangen.
“Criw Compostio is voortgekomen uit een project dat ik in 2019 heb opgezet”, zegt Steph. Ze begonnen met een subsidie uit het Shared Prosperity Fund. Die initiële financiering werkte zo goed dat ze zich uitbreidden.
Nu concentreren ze zich op onderzoek en runnen ze zelfs een composteringsschool. Het doel? Leer andere gemeenschappen hoe ze het model kunnen repliceren.
Hypercomposters en ratbestendige systemen
De geheime saus is geen magie. Het is technologie en tijd.
Criw haalt twee keer per week het afval op. Dit omvat caféresten, houtkrullen van timmerlieden en beddengoed van huisdieren zoals konijnen en cavia’s. Ze vervoeren het niet ver. De verwerkingslocatie bevindt zich in Machynlleth.
Binnenin zitten wat Steph ‘hete, rattenbestendige hypercomposters’ noemt. Deze machines verwarmen het mengsel. Het verandert afval in iets dat onaantrekkelijk is voor ongedierte. En het doet het snel.
Het duurt echter nog steeds ongeveer een jaar voordat het materiaal volledig is uitgehard. Wanneer is het klaar? Het is bekroond. De kwaliteit houdt stand.
“Het kader waarin we werken betekent dat dit lokaal moet blijven”, benadrukte Steph.
Beyond Business: ondersteuning van lokale voedselzekerheid
De meeste huishoudens in Powys gebruiken Criw niet rechtstreeks. Het inzamelen van huishoudelijk voedsel is verplicht in Wales en wordt afgehandeld door de gemeente. Criw richt zich op bedrijfsafval. Maar ze negeren huiseigenaren niet.
Ze geven workshops voor mensen die in hun eigen tuin willen composteren. Zij adviseren volkstuinhouders. Zij steunen de ‘groeiende revolutie’.
De belangstelling is enorm toegenomen. De kosten van levensonderhoud hebben mensen ertoe aangezet hun eigen groenten te verbouwen. Volkstuintjes zijn hot property.
“Interessant hoeveel productiviteit zelfs uit een kleine tuin kan komen”, merkte ffin op.
Hun grootste klanten zijn geen huishoudens. Zij zijn de mensen die verkopen op de boerenmarkten van Machynlleth. De plaatselijke natuurvoedingswinkels. Leveranciers rechtstreeks naar restaurants. Deze telers vertrouwen op grond die de veengebieden niet heeft ontdaan van de grond en geen voedingsstoffen van over de oceaan heeft vervoerd.
De echte waarde van “afval”
Het team weet waar ze mee te maken hebben. Zes bestuursleden. Eén toegewijde ‘compostverzorger’. Een rollende staf van 15 vrijwilligers. Deze vrijwilligers worden betaald in compost en leren het vak terwijl ze hun brandstof voor het seizoen verdienen.
Ook raadplegen zij een adviespanel van academici op het gebied van de bodemecologie. Het is een mix van praktische kennis en wetenschappelijke nauwkeurigheid.
Maar de kernopvatting is filosofisch.
Zij verwerpen de term ‘voedselverspilling’. Voor hen is het helemaal geen verspilling. Het is een hulpbron die uit de gemeenschap wordt gehaald. En dat is verkeerd.
“We weten dat ze heel waardevol zijn. We gaan er voedzaam voedsel van maken.”
Dus de volgende keer dat je restjes weggooit, pauzeer dan even. Kijk naar de bak. Het is niet het einde. Het is het begin van iets heel anders. Of misschien wel. Jij beslist.
